Pierwsza w życiu wizyta

Możliwe, że będzie to Pani pierwsza wizyta w gabinecie ginekologicznym. Strach przed nieznanym może powodować napięcie. Mam nadzieję, że przeczytanie tej ulotki pozwoli Pani w pewnym stopniu przełamać niepokój i przygotować się odpowiednio do wizyty. Wizyta w gabinecie ginekologicznym może wynikać z potrzeby wykonania badań profilaktycznych, być spowodowana dolegliwościami kobiecymi, ciążą lub kontrolą w przebiegu leczenia.

W rejestracji położna poprosi Panią o: nazwisko i imię, wiek, adres, ewentualnie numer telefonu i datę urodzenia, charakter lub miejsce pracy albo nauki i pesel. Poprosi również o dokument ubezpieczenia – jest to ważne w przypadku korzystania z bezpłatnych świadczeń, wypisywania recept i zwolnień lekarskich. Zapyta również o datę ostatniej miesiączki.

Po wejściu do gabinetu ginekologicznego lekarz zapyta Panią o cel wizyty, przebyte choroby i dolegliwości , o długość cyklu miesiączkowego i samej miesiączki, dolegliwości związane z cyklem; charakter krwawień miesiączkowych (obfitość, regularność, bolesność); okres przedmiesiączkowy (bóle i napięcie piersi, nerwowość i napięcie, bóle dołem brzucha); przebyte choroby nie tylko ginekologiczne ; uczulenia na różne substancje; choroby w rodzinie; używki (kawa, herbata, papierosy,alkohol).

Po zebraniu wywiadu lekarz omówi z Panią dalszą część wizyty związaną z badaniem ginekologicznym. W zależności od potrzeby może wykonać Pani badanie piersi, badanie mikroskopowe wydzieliny z pochwy, pobranie cytologii, kolposkopię, badanie macicy i przydatków przy pomocy USG . Ważne jest, aby pęcherz moczowy do badania był pusty, a jelita opróżnione z gazów przy pomocy ubogiej w węglowodany, niewzdymającej diety i Espumisanu 3x2 kapsułki ( dostępne bez recepty) trzy dni przed wizytą. W przypadku pierwszej wizyty lekarz będzie rozumiał Pani niepokój i strach, nawet jeżeli Pani nie będzie tego okazywała na zewnątrz. Nie będzie podejmował żadnych czynności bez Pani zgody.

Na początku lekarz pozostawi Panią na chwilę, aby mogła się Pani przygotować do badania piersi. Podczas badania piersi oceniane są nie tylko gruczoły piersiowe, ale również węzły chłonne dołu pachowego, nadobojczykowe i podobojczykowe. Potem poczeka aż się Pani przygotuje do badania na fotelu, na którym ocenia szyjkę macicy po założeniu specjalnych wzierników ginekologicznych. Przy pierwszej wizycie pacjentki boją się tego etapu badania najbardziej, ale nie musi być on związany z przykrymi odczuciami pod warunkiem opanowania stresu, rozluźnienia się, odpowiedniego ułożenia na fotelu ginekologicznym. Lekarz wytłumaczy Pani jak należy to uczynić. Wybierze odpowiedni dla Pani wziernik ginekologiczny i założy go delikatnie. We wziernikach zostanie pobrana wydzielina z tylnego sklepienia i z bocznych ścianek pochwy. Zostanie ona przebadana pod mikroskopem zaraz po badaniu, a wcześniej lekarz oceni jej charakter i pH. Dalsze etapy badania to pobranie cytologii i ew. kolposkopia, a po wyjęciu wzierników badanie ginekologiczne oceniające macicę i przydatki przy pomocy USG. Następnym etapem jest omówienie wstępnych wyników badania, postawienie diagnozy i ustalenie ewentualnego leczenia. Jeżeli lekarz stwierdzi jakieś odchylenia od stanu prawidłowego, to zapisze Pani leki i zaproponuje wizytę kontrolną.

lek. med. Andrzej Pasieczny.

Podstawowe terminy, z którymi może spotkać się Pani w rozmowie z ginekologiem:

W profilaktyce nowotworów i w ocenie stanów zapalnych wykonuje się cytologię, ekosystem, kolposkopię i badanie histopatologiczne. W leczeniu stosuje się leki i zabiegi operacyjne.
Cytologia - polega na ocenie mikroskopowej komórek pobranych z szyjki macicy. Należy ją wykonywać co rok. Na wynik badania oczekuje się ok. 14-21 dni.
Kolposkopia - jest badaniem polegającym na oglądaniu szyjki macicy pod dużym powiększeniem za pomocą aparatu podobnego do mikroskopu. Szyjka macicy jest w specjalny sposób barwiona. Wynik badania pozwala na pobranie cytologii lub wycinków z miejsc najbardziej podejrzanych, a niewidocznych gołym okiem. Warto ją wykonywać co 1-2 lata oraz przed i po leczeniu stanów zapalnych i innych chorób szyjki.
Badanie histopatologiczne – ocena wycinków tkanek pobranych z miejsc podejrzanych, po uprzednim znieczuleniu ,w przypadku nieprawidłowych wyników badania cytologicznego i/lub kolposkopowego.
Ocena pH pochwy - polega na ocenie kwaśności pochwy za pomocą papierka wskaźnikowego. Prawidłowe pH (3.8 – 4.5) zapobiega stanom zapalnym. Nieprawidłowe (zwłaszcza > 4.5) pozwala rozpoznać niektóre choroby.
Ekosystem (biocenoza lub „czystość” pochwy) - ocenia się podczas wizyty. Jest to badanie mikrobiologiczne polegające na ocenie drobnoustrojów bytujących w drogach rodnych. Ułatwia dobranie odpowiedniego leku i ocenia skuteczność leczenia.
„Nadżerka”- jest terminem potocznym używanym w rozmowie lekarza z pacjentką. Nazwa ta określa widoczne gołym okiem zaczerwienienie na tarczy szyjki macicy. Najczęściej nie oznacza choroby i może być stanem prawidłowym zwłaszcza u młodych kobiet. Prawidłowo można ją ocenić tylko przy pomocy kolposkopu. W niektórych przypadkach może być przyczyną nawracających stanów zapalnych, a nawet miejscem rozwoju zmian nowotworowych. Niekiedy stosowane są, w takich przypadkach zabiegi destrukcyjne. Zabiegi destrukcyjne to leczenie „nadżerek” z użyciem bardzo wysokich lub niskich temperatur ewentualnie przy pomocy lasera. Wadą tego typu terapii jest brak badania hist-pat po wykonanym zabiegu oceniającego doszczętność.Zmiany podejrzane muszą być ocenione kolposkopowo, cytologicznie oraz mikrobiologicznie. Jeżeli wyniki tych badań budzą wątpliwości, to dodatkowo z szyjki macicy pobiera się wycinki do oceny histopatologicznej. Aby zmniejszyć ryzyko stanu zapalnego, przed zabiegiem bada się biocenozę pochwy.
Mięśniak - niezłośliwa zmiana w macicy, jeśli jest bezobjawowa-brak dolegliwości bólowych, objawów uciskowych na narządy sąsiednie ( ucisk na pęcherz moczowy, odbytnicę, moczowody), nieprawidłowych krwawień i gwałtownego wzrostu zazwyczaj nie wymaga leczenia. Ostateczna decyzja należy do lekarza prowadzącego.
Torbiel jajnikowa - przestrzeń w jajniku wypełniona płynem, o dalszym sposobie postępowania decyduje lekarz w zależności od wyników badania.